Làm mát theo nguyên vật liệu trong CNC là vấn đề được các đơn vị sản xuất gia công cơ khí chính xác quan tâm. Vì trong quá trình gia công, nhiệt độ phát sinh quá lớn có thể làm ảnh hưởng trực tiếp đến tuổi thọ dao cụ, chất lượng bề mặt và độ chính xác của chi tiết gia công.
Lợi ích của việc làm mát theo nguyên vật liệu trong CNC
Trong quá trình gia công CNC trên các dòng máy công cụ hiện đại, nhiệt sinh ra từ vùng cắt là điều hiển nhiên không thể tránh khỏi. Nhiệt độ này đủ để làm ảnh hưởng đến chất lượng sản phẩm đầu ra và hiệu suất của dao cụ.
Nếu không có phương pháp kiểm soát nhiệt hiệu quả, dao cắt sẽ rất dễ bị mòn nhanh, cháy dao hoặc gây biến dạng vật liệu.
Trong thực tế sản xuất, nhiều doanh nghiệp sản xuất hiện nay vẫn sử dụng hệ thống làm mát bằng nước hoặc khí theo kinh nghiệm. Tuy nhiên, chưa tìm hiểu cặn kẽ về việc làm mát theo nguyên vật liệu trong CNC sao cho tối ưu. Tình trạng này kéo dài có thể làm ảnh hưởng đến hiệu suất cắt gọt, dễ hư hỏng và tăng chi phí dao cụ.
Mỗi loại vật liệu như nhôm, thép, nhựa kỹ thuật hoặc các vật liệu giòn đều có đặc tính truyền nhiệt và phản ứng nhiệt khác nhau. Vì vậy, việc áp dụng đúng phương pháp làm mát theo nguyên vật liệu trong CNC sẽ giúp tối ưu hiệu quả gia công.
Ngoài ra, một số lợi ích cụ thể về việc làm mát theo nguyên vật liệu trong CNC hợp lý như:
- Tăng tuổi thọ dao cụ: Mỗi vật liệu có mức độ sinh nhiệt khác nhau, do đó lựa chọn đúng loại coolant hoặc khí làm mát sẽ giúp giảm ma sát và hạn chế mài mòn dao
- Cải thiện chất lượng bề mặt sản phẩm: Khi nhiệt độ vùng cắt được kiểm soát ổn định, bề mặt sản phẩm sẽ hạn chế hiện tượng cháy cạnh, rỗ hoặc biến dạng nhiệt
- Tăng độ ổn định của quá trình cắt: Điều này đặc biệt quan trọng đối với các chi tiết yêu cầu độ chính xác cao trong ngành khuôn mẫu hoặc linh kiện cơ khí chính xác
- Hỗ trợ thoát phoi hiệu quả hơn: Với một số vật liệu như nhôm, nếu không làm mát theo nguyên vật liệu trong CNC đúng cách, phoi rất dễ bám dao gây kẹt dao hoặc hỏng bề mặt sản phẩm.
- Giảm chi phí vận hành máy CNC: Khi dao cụ bền hơn và ít xảy ra lỗi gia công, doanh nghiệp sẽ tiết kiệm đáng kể chi phí thay dao và thời gian dừng máy.
Có thể thấy rằng, việc áp dụng đúng kỹ thuật làm mát theo nguyên vật liệu trong CNC còn giúp nâng cao hiệu suất sản xuất và duy trì độ ổn định khi chạy hàng loạt.
ĐỪNG BỎ QUA: LIST MÁY CNC TAIKAN BEST SELLER, CHẤT LƯỢNG CAO, GIÁ TỐT
Hướng dẫn làm mát theo nguyên vật liệu trong CNC chi tiết từng loại
Phương pháp làm mát theo nguyên vật liệu trong CNC cụ thể như sau:
1. Làm mát khi gia công nhôm
Đối với vật liệu nhôm thì đây là một trong những loại vật liệu được sử dụng phổ biến trong gia công CNC. Ưu điểm của nó là trọng lượng nhẹ, dễ cắt gọt. Ngược lại, nhược điểm là rất dễ bết phoi nếu tiếp xúc với nguồn nhiệt độ vùng cắt quá cao.
Do đó, nên sử dụng nước làm mát pha loãng khoảng 4–6% hoặc hệ thống mist coolant để giảm hiện tượng bám phoi lên dao cắt.
Đồng thời, cần lưu ý trong quá trình gia công nhôm CNC:
- Điều chỉnh hướng phun lệch khoảng 15–20 độ để hỗ trợ đẩy phoi ra khỏi vùng cắt hiệu quả hơn
- Thiết lập thông số cắt phù hợp để tránh tình trạng phoi nhôm rất dễ dính vào lưỡi dao khiến dao bị kẹt và làm hỏng bề mặt chi tiết
- Đối với gia công tốc độ cao, việc sử dụng khí kết hợp lượng dầu nhỏ dạng mist cũng là giải pháp hiệu quả
- Cần thường xuyên kiểm tra lượng phoi phát sinh để đảm bảo hệ thống làm mát vẫn hoạt động ổn định.
2. Làm mát khi gia công thép
Thép cũng là loại vật liệu được sử dụng phổ biến trong gia công CNC. Đặc điểm của nó là có độ cứng cao và khả năng giữ nhiệt mạnh. Nếu trong quá trình gia công không kiểm soát nhiệt tốt, dao cắt rất dễ bị cháy hoặc mẻ dao.
Do đó, khi gia công trên loại vật liệu này cần phải chú ý:
- Sử dụng coolant có tỷ lệ pha khoảng 7–10% và ưu tiên loại có phụ gia EP giúp giảm ma sát
- Không nên gia công thép bằng khí khô vì nhiệt độ vùng cắt tăng rất nhanh
- Đảm bảo dòng nước làm mát phải được phun liên tục vào vùng cắt và không bị gián đoạn. Nếu quá trình làm mát không ổn định, khiến nhiệt độ dao sẽ thay đổi liên tục gây nứt nhiệt và giảm tuổi thọ dao cụ
- Đối với gia công thép cứng hoặc thép hợp kim, nên sử dụng hệ thống làm mát áp suất cao để tăng hiệu quả thoát phoi.
3. Làm mát khi gia công nhựa
Trong gia công CNC, các loại nhựa kỹ thuật được sử dụng phổ biến như POM, ABS, PVC hoặc PC thường rất dễ biến dạng khi nhiệt độ tăng cao.
Do đó, khuyến khích nên sử dụng phương pháp làm mát bằng khí nén đối với các loại vật liệu này. Mục đích nhằm:
- Làm mát hiệu quả, hạn chế hiện tượng nóng chảy bề mặt
- Sử dụng lượng dầu cực nhỏ dạng mist để giảm ma sát khi cần thiết
- Không nên sử dụng quá nhiều nước làm mát khi gia công nhựa vì sự thay đổi nhiệt đột ngột có thể làm nứt vật liệu
- Đảm bảo khí làm mát thổi liên tục để tránh hiện tượng tích nhiệt cục bộ
- Thiết lập thông số tốc độ cắt và lượng ăn dao tối ưu để giảm nhiệt phát sinh trong quá trình gia công.
4. Làm mát khi gia công vật liệu giòn
Cuối cùng là làm mát khi gia công trên các loại vật liệu giòn như mica, ceramic hoặc GFK. Đây đều là những loại vật liệu rất nhạy cảm với sốc nhiệt và dễ nứt vỡ khi thay đổi nhiệt độ đột ngột.
Cần phải lưu ý các vấn đề sau:
- Nên ưu tiên sử dụng khí khô hoặc lượng dầu cực nhỏ dạng mist
- Không nên phun coolant mạnh trực tiếp vào một điểm vì có thể gây nứt vật liệu
- Ngoài ra, cần điều chỉnh hướng khí nhẹ và ổn định để giảm rung động khi gia công
- Chọn lựa sử dụng dao cụ phù hợp để hạn chế lực cắt quá lớn, làm ảnh hưởng đến chất lượng bề mặt.
Những điểm cần chú ý trong thao tác làm mát theo nguyên vật liệu trong CNC
Để việc làm mát nguyên vật liệu trong quá trình gia công diễn ra hiệu quả, người vận hành cần tuân thủ thực hiện các yêu cầu sau đây:
- Đảm bảo hệ thống làm mát luôn hoạt động ổn định và đủ lưu lượng, vì nếu lượng coolant quá ít, khả năng làm mát và thoát phoi sẽ giảm đáng kể
- Thường xuyên kiểm tra nồng độ dung dịch coolant để đảm bảo hiệu quả bôi trơn và chống ăn mòn, không dùng chất làm mát quá đặc hoặc quá loãng
- Hướng phun dòng làm mát cũng cần được điều chỉnh phù hợp, tiếp cận gần với vùng cắt để tăng hiệu quả làm mát
- Cần vệ sinh hệ thống làm mát thường xuyên để tránh xảy ra tình trạng tắc nghẽn đường ống hoặc nhiễm khuẩn dung dịch
- Khi gia công tốc độ cao, nên sử dụng hệ thống làm mát áp suất cao để tăng khả năng thoát phoi
- Người vận hành cần phải theo dõi màu sắc phoi để đánh giá nhiệt độ vùng cắt. Nếu phoi chuyển màu xanh tím hoặc cháy đen chứng tỏ nhiệt độ cắt đang quá cao.
- Kết hợp tối ưu tốc độ cắt, lượng ăn dao và chế độ làm mát để đạt hiệu quả gia công tốt nhất.
Làm mát theo nguyên vật liệu trong CNC là yếu tố quan trọng giúp nâng cao tuổi thọ dao cụ, cải thiện chất lượng bề mặt và tối ưu hiệu suất gia công. Khi áp dụng đúng phương pháp làm mát theo nguyên vật liệu trong CNC, doanh nghiệp có thể giảm đáng kể chi phí vận hành và nâng cao hiệu quả sản xuất trong môi trường gia công CNC hiện đại.
Liên hệ với Taikan Việt Nam khi có nhu cầu đầu tư máy CNC hoặc hỗ trợ giải đáp các thắc mắc liên quan đến vấn đề kỹ thuật nhé!
—————
NHÀ PHÂN PHỐI DUY NHẤT THƯƠNG HIỆU TAIKAN TẠI VIỆT NAM
- Trụ Sở Chính: 280 Bến Than, Xã Bình Mỹ, TP. HCM
- Chi nhánh TLT – Hồ Chí Minh: 197 Võ Văn Bích, Xã Phú Hòa Đông, TP. HCM
- Chi Nhánh TLT – Hà Nội: Km6 Võ Văn Kiệt, Xã Phúc Thịnh, Thủ đô Hà Nội
- Chi nhánh TLT – Bắc Ninh: Đ. Lê Thái Tổ, Phường Võ Cường, Tỉnh Bắc Ninh (Kế bên Honda, đối diện Toyota)
- Chi nhánh TLT – Ninh Bình: Km 101 QL10 Hồng Phúc, Phường Thiên Trường, Tỉnh Ninh Bình
- Hotline: 1900.98.99.06
